Kacykowate należą do rzędu wróblowych (Passeriformes) oraz do podrzędu śpiewających (Passeri - oscines). Jest to rodzina małych do średniej wielkości ptaków występujących wyłącznie na kontynencie amerykańskim. Większość gatunków żyje w strefie tropikalnej, ale wśród gatunków z tej rodziny są i takie (np. rodzaj Agelaius), które żyją w strefie umiarkowanej. Gatunki strefy umiarkowanej są wędrowne. Niektóre ptaki z gatunku Sturnella loyca (wojak długosterny), występującego w południowej części Ameryki Południowej i na Falklandach, wędrują na zimę bardziej na północ. Kacykowate zasiedlają różnorodne środowiska: niektóre żyją na terenach porośniętych niskimi drzewami i krzewami, inne dobrze czują się w lasach, jeszcze inne osiedlają się na bagnach, a są i takie, których ulubionym siedliskiem są sawanny.
Upierzenie większości gatunków jest przeważnie czarne z elementami żółtymi, pomarańczowymi lub czerwonymi. Od żółtych elementów w upierzeniu pochodzi nazwa całej rodziny. Słowo "Icteridae" wywodzi się z greckiego "ikteros" (zlatynizowana forma - icterus), które oznacza chorego na żółtaczkę lub żółtego ptaka. Ciekawostką może być fakt, że starożytni Grecy wierzyli, że cierpiący na żółtaczkę może wyzdrowieć, jeśli będzie wpatrywać się w ptaka. Wtedy choroba może przejść na ptaka, który zżółknie, a chory odzyska zdrowie.
Ptaki z tej rodziny charakteryzują się dużą różnorodnością rozmiarów. Najmniejszy gatunek, kacyk kasztanowaty (Icterus spurius) ma długość 15 cm i waży 18 g, a największy, kacykowiec oliwkowy (Psarocolius yuracares), mierzy 52 cm i waży 550 g. Samce są zwykle większe i cięższe od samic. Kacykowate odżywiają się na różne sposoby. Specjalne ukształtowanie czaszki pozwala wielu ptakom z tej rodziny na szerokie otwieranie dzioba, często z dużą siłą, co daje możliwość dobrania się do trudno dostępnego pożywienia. Ptaki z rodzaju Psarocolius i Cacicus mają długie dzioby, które mogą bardzo szeroko otwierać; takimi dziobami z łatwością rozrywają skóry owoców i wydobywają miękką treść. Inne, z rodzaju Molothrus (starzyki) i Dolichonyx (ryżojady), mają krótsze i silniejsze dzioby, pozwalające na kruszenie nasion. Długi i silny dziób z silnymi mięśniami szczęk pozwala kacykom lśniącym (Nesopsar nigerrimus) na wydobywanie owadów ukrytych między korą pni drzew i gałęzi a epifitami na nich rosnącymi. Kacyki z rodzaju Icterus mają dzioby, które pozwalają im również na picie nektaru kwiatów.
Tryb życia kacykowatych jest bardzo różny, od samotniczego do bardzo towarzyskiego w licznych koloniach. Wiele gatunków z tej rodziny buduje gniazda w formie misternie uplecionych koszy. Niektóre gatunki starzyków uprawiają pasożytnictwo lęgowe; samice tych gatunków składają swoje jaja do gniazd innych ptaków.
Pewną ciekawostką folklorystyczną może być to, że niektóre gatunki z rodziny kacykowatych są uważane za bardzo inteligentne. Indianie dają swoim dzieciom mózgi tych ptaków do jedzenia, aby szybciej się uczyły.
Kacykowiec montezuma należy do rodziny kacykowatych (Icteridae), rzędu wróblowych (Passeriformes). Łacińska nazwa gatunkowa (montezuma) upamiętnia władcę Azteków, Moctezumę II. Ptaki te występują na przybrzeżnych nizinach Morza Karaibskiego, na obszarze od południowo-wschodniego Meksyku po centralną Panamę (z wyłączeniem Salwadoru i południowej Gwatemali) oraz w Nikaragui i północno-zachodniej Kostaryce. Ptaki te żyją w koronach drzew niezbyt głęboko w lasach i na ich obrzeżach, często w pobliżu wody i polan.
U tych ptaków występuje wyraźny dymorfizm płciowy w wielkości. Samiec mierzy ok. 50 cm i waży ok. 520 g, natomiast samica jest mniejsza, mierzy ok. 38 cm i waży ok. 230 g. Dorosłe samce są głównie kasztanowe z czarniawą głową i zadem, oraz z jaskrawo-żółtym ogonem z wyjątkiem dwóch ciemnych, centralnych piór. Mają na policzku fragment nagiej, niebieskiej skóry z różowym wąsem. Ich tęczówki są brązowe, a długi, czarny u nasady dziób ma czerwoną końcówkę. Samice mają krótsze wąsy, a poza tym ich ubarwienie jest takie jak u samców. Młode ptaki nie są tak barwne jak dorosłe i mają jaśniejszy dziób.
Kacykowce te żyją w koloniach. Są wysoce poligamiczne. Jeden samiec łączy się z kilkoma samicami. Znaczną część kolonii stanowią samice. W okresie godowym samce zalecają się do samic, wykonując głębokie skłony z dziobem skierowanym w dół, połączone z machaniem skrzydłami oraz specyficznym śpiewem. Przed kopulacją samiec obchodzi samicę, poczym dziobie żółte pióra w jej ogonie, a następnie w ichrzy itarga jej ogon. Ptaki te wydają różne odgłosy, które dla nas nie zawsze brzmią przyjemnie. Mają szeroki zakres sygnałów, takie jak piski, skowyty, trzaski i jakby gdakanie.
Ptaki te gniazdują w koloniach. W kolonii jest zwykle ok. 30-40 gniazd, jednak spotykane są gromady znacznie liczniejsze - w pewnej kolonii doliczono się aż 172 gniazd. Kolonie są chętnie zakładane w pobliżu rojów szerszeni. Tylko samice zajmują się budową gniazda i wychowaniem potomstwa. Gniazdo zawieszone jest wysoko na końcu gałęzi drzewa. Drzewo jest szczególnie dobrane, wysokie, często wolno stojące - chodzi o to, aby drapieżniki takie jak małpy miały utrudniony dostęp. Gniazdo jest przemyślnie uplecione z gałązek, pędów roślinnych i trawy i ma długość 60-180 cm. Budowa gniazda zajmuje samicy ok. 9-11 dni. Do gniazd tych kacykowców często składają jaja uprawiające pasożytnictwo lęgowe starzyki. Samica składa 2 białe lubb żółtawe jaja z ciemnymi plamkami, które wysiaduje przez 15 dni. Młode pierzą się po ok. 30 dniach. Próbują łączyć się w związki dopiero w następnym roku.
Kacykowce montezuma żywią się drobnymi kręgowcami, dużymi owadami, nektarem kwiatów oraz owocami. Pożywienia szukają głównie na drzewach, ale mogą też szukać owadów na otwartych terenach trawiastych. Ptaki pożywiają się w ciągu dnia, a szukanie pożywienia kończą przed zapadnięciem ciemności. Samice szukają jedzenia w grupach poza kolonią, a samce pożywiają się raczej pojedynczo.
Śpiew kacykowca montezuma jest skommplikowany i trudny do opisania. Pieśń często zaczyna się bardzo spokojną serią podobnych sylab wznoszącą się od 250 do 900 Hz. Wstępna część pieśni może być skrócona, ale też może trwać 1.5 sekundy. Pozostała część pieśni składa się z serii co raz to wyżej brzmiących, połączonych i zachodzących na siebie sylab. Większość z tych sylab ma charakter łukowato wznoszący. Cała pieśń trwa od 0.75 do 2.0 sekund i osiąga maksymalną częstotliwość ponad 8000 Hz. Ostatnia sylaba jest nutą przedłużoną, wysoką lub niską i zwykle jest najgłośniejszą częścią pieśni. Pomiędzy zwrotkami lub też samodzielnie występują trzaskające "petardowe" dźwięki. Dźwięki te są wytwarzane przez ptaka napełniającego worek powietrzny znajdujący się w widełkach obojczyka. Ta seria szybkich trzasków może trwać 5 sekund. Ten model, oczywiście, nie opisuje wszystkich możliwych wariantów tego osobliwego śpiewu. A oto krótki przykład tego niezwykłego śpiewu.
Kacykowiec grubodzioby należy do rzędu ptaków wróblowych (Passeriformes) i do rodziny kacykowatych (Icteridae). Kacykowiec ten dobrze czuje się w koronach drzew na obrzeżach wilgotnych terenów zalesionych. Jego występowanie rozciąga się od południowego Meksyku do północno-zachodniego Ekwadoru.
Upierzenie tego kacykowca jest czarne z kasztanową głową i kuprem, z jaskrawo żółtym ogonem (poza dwoma ciemnymi centralmymi piórami - tak jak u kacykowca montezuma) i jasnoniebieskimi oczami. Skrzydła są długie, a długi dziób ma kolor kości słoniowej. Samce i samice są podobnie ubarwione. U tych ptaków występuje dymorfizm płciowy w wielkości: samce mają średnio 35 cm długości, podczas gdy samice - średnio 27 cm; samce ważą średnio 212 g, a samice - średnio 110 g.
Tak jak kacykowce montezuma kacykowce grubodziobe są poligamiczne - na jednego samca przypada 5 samic. Samice same budują długie, wąskie, workowate gniazda (o długości średnio 56 cm) misternie splecione z materiału roślinnego. Gniazda są zawieszone na końcach gałęzi wysoko na drzewie na polanie lub na skraju lasu. Ptaki gnieżdżą się w koloniach o liczebności 12-50 gniazd. Samica sama wysiaduje 2 jasnoniebieskie, poznaczone ciemnymi plamkami jaja, a potem bez pomocy samca opiekuje się potomstwem. Młode uzyskują dorosłe upierzenie w wieku dwóch lat. Gdy skończy się okres lęgowy, od czerwca do grudnia, stada ptaków wędrują w poszukiwaniu owocujących drzew. Kolonie często pozostają razem i powracają na miejsce gniazdowania w następnym sezonie.
W koloniach tych kacykowców występuje przewaga samic, ponieważ samice muszą zużyć 2 razy więcej energii na odchowanie pisklęcia-samca. W dodatku samczyki pierzą się wtedy, gdy osiągają ciężar 2 razy większy niż u samiczek. Jeśli żywności jest mało, giną samczyki. Ponadto pisklęta giną zabijane przez tukany, węże, oposy i nietoperze, ale najwięcej szkody przynoszą pasożytnicze larwy z rodziny Oestridae. Kacykowce niekiedy zakładają swoje kolonie na drzewach z rojami żądlących pszczół lub os, które nie są szkodliwe dla piskląt ale atakują larwy pasożytujące na pisklętach. Starzyk wielki (Scaphidura oryzivora), pasożyt gniazdowy, składa swoje jaja do gniazd innych ptaków, w tym do gniazd kacykowców grubodziobych. Samice kacykowców karmią pisklęta starzyków, które wydziobują jaja i larwy pasożytujące na pisklętach kacykowców. Kacykowce gniazdujące na drzewach z pszczołami i osami nie potrzebują starzyków, żeby zwiększyć przeżywalność własnych piskląt, więc bronią się przed starzykami lub też wyrzucają z gniazd już złożone jaja starzyków. Te kacykowce, które nie gniazdują na drzewach z pszczołami i osami pozwalają na podrzucanie jaj starzykom wielkim.
Zwinne kacykowce grubodziobe żerują w koronach drzew skacząc, biegając lub wisząc na gałęziach w poszukiwaniu owoców i dużych kwiatów, z których piją nektar. Schodzą również z drzew, żeby złapać małą żabę lub jaszczurkę.